پارک ملی تندوره از جمله مناطق حفاظت شده با گونه های گیاهی و جانوریِ نادر و کمیاب است. اخیراً تفرج گاه چهلمیر به مالکیت خصوصی داده شده است. تفرجگاه زیبای چهلمیر با 28 هکتار مساحت یکی از آغازگاههای ورود به پارک حفاظت شده ی تندوره است. حتا در انتهای پارک دروازه ای است که ورود به منطقه ی حفاظت شده تندوره را ممنوع کرده است.
قابل تامل آن است که با دادن این قسمت مهم از طبیعت کشورمان به مالکیت خصوصی اشخاص، با ساخت و سازهای اماکن تفریحی و ویلا سازی در این مناطق باعث اختلال در زندگی حیوانات و گیاهان منطقه شود.
حال آنکه براساس ماده 31 تبصره 4 قانون حفاظت و بهرهبرداري از جنگلها و ماده 3 قانون حفاظت و بهسازي محيطزيست، آن دسته از عرصههاي طبيعي كه بهعنوان پارك ملي يا منطقه حفاظت شده در اختيار سازمان محيطزيست قرار دارد، قابل واگذاري به غيرنبوده و هر گونه اقدامي در اين زمينه غيرقانوني است، بلكه براساس اصلاح ماده 33 اصلاحي قانون حفاظت و بهرهبرداري از جنگلها و مراتع توسط مجمع تشخيص مصلحت نظام كه در هفتههاي گذشته ابلاغ شده است تمام اراضي طبيعي تصرف شده قبل و بعد از سال 1365 تحت هر عنواني كه واگذار يا تصرف شده باشد حتي آنها كه از سالها پيش تحت عنوان تعاونيهاي مسكن مورد ساختوساز قرار گرفتهاند، بايد به وضعيت سابق بازگردانده شوند و اسناد واگذاري آنها ابطال شود.
به استناد آمار منتشره از اداره ی کل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی اطلاعات زیر در مورد پارک ملی تندوره قابل توجه است.
خلاصه ی این اطلاعات:
1- پارک ملی تندوره با مساحت 73435 هکتار دربهمن ماه سال 1347 قرق شده است.
2- دراسفند1348 به پارک وحش تندوره تغییر نام یافته است.
3- درخرداد1350 قسمتی از شرق (ناحیه مجاورگردنه ی الله اکبر) آزآن حذف شده است.
4- دربهمن سال1353عنوان پارک ملی تندوره به منطقه داده شده است.
5- ازسال 1357 تا شهریور1361 پارک دریک حالت بلاتکلیفی مورد تعرض وتغییر وضعیت بوده است.
6- در شهریور1361محدوده ی پارک با مساحت37800هکتارتوسط شورای عالی حفاظت محیط زیست به تصویب رسیده است.
6- یک منطقه ی حفاظت شده تحت عنوان تندوره نیزدرقسمت شمال وغرب پارک وپیوسته به آن بامساحت23000 هکتاروجود دارد.
7- تاکنون 60 خانواده گیاهی با373گونه دراین پارک تشخیص داده شده است.
8- متوسط میزان بارندگی سالانه 330میلی متربوده است.
9- درختان منطقه: پهن برگ جنگلی بصورت انبوه ومتراکم ، جنگلهای ارس بصورت پراکنده
10- حیوانات پارک: قوچ ومیش اوریال ، کل وبز، پلنگ ، کفتار، گربه پالاس ، خوک وگراز و…
11- موقعیت جغرافیائی: در15 کیلومتری مرزشرقی کشور ونزدیک ترکمنستان در37درجه و19دقیقه تا37درجه و33دقیقه عرض جغرافیائی و58درجه و33دقیقه تا58 درجه و54دقیقه طول جغرافیائی (با وسعت 4448 هکتار ؟)
12- منابع آب: مهمترین منابع آب ازبین چشمه ها وچاههای محدوده ی تندوره ،چشمه چل میر با دبی حدود240لیتربرثانیه و چرلاغ با 30 لیتر برثانیه (حاشیه داخلی ضلع شمالی پارک)است بقیه (41مورد)درصد کمی ازآب منطقه را تامین می کنند.
13- بعضی انواع گیاهان پارک با نام فارسی : سیاه کرکو،خیارک،مهرسلیمان،گل گاوزبان،آفتاب پرست، خارلنطری، گل فراموشم مکن، چشم گربه ای ،زنگوله ای عسلک ، فانوس آبی ،گل استکانی ،علف موش، انواع چ.بک، میخک وحشی ، گل عروس ،گچ دوست،سیلن،گنده قوچی،اقطی،پلاخور،سلمه تره،اروشیا،جاروب زمینی،خارگونی،علف شور،گا آفتابی ارپائی،بومادران،تلخه،بابونه گل زرد،برگ آدم یا باباآدم،انواع درمنه درمنه برفی و…،گلرنگ وحشی،انواع گل گندم،انواع کنگر فرنگی و…،انواع سرپوشک،شکرتیغال،گل کاغذی،چنگال گنجشکی،کاهوی وحشی،شیردندان،خارزن بایا،گل قاصد،انواع پیچک،آتشین، قدومه،ترتیزک،باهوشاه،بلاغ اوتی،خاکشیر،ارس ،سردار،ریش بز،جوپیازدار،چمن،علف قناری،دم اسبی،گردو،گلایل وحشی،زعفران وحشی،زنبق،سنبل ،چای کوهی ،مریم گلی،آویشن،خارشتر،گون،یونجه،اکلیل کوهی ،اسپرس،سیرکوهی،سریش،انجیر، توت سفید،بارهنگ،انواع کلاه میرحسن،ریواس،ترشک،آناقالیس،سیاه دانه،آلاله،بادام کوهی،آلبالوی وحشی،تمشک،شیرپنیر،سپیدار،عرعر،گل میمونی،باریجه،آنقوزه،کرفس وحشی،جعفری کوهی ،شانه ونوس،گیس چسبک،سنبل الطیب،قیچ،اسپند، و…و… و… [آمار از وبلاگ گریوان]
پی نوشت:
چندی پیش در شبکه سه مجری یکی از برنامه های صبح گاهی وقتی می خواست به مسئله ی فوق الذکر اشاره کند، گفت در کنار پارک ملی تندوره روستا یا دهاتی به نام درگز وجود دارد!!!
قابل توجه که درگز شهرستان است و دارای قدمت تاریخی بسیاری نیز می باشد در زیر خلاصه ای از تاریخ درگز را می آورم:
شهرستان درگز در شمال خاوري استان خراسان رضوي واقع شده است. آب و هوای آن در نقاط كوهستانی سرد و در نواحی پست، گرم و پوشيده از مرتع و چمن زار است. هوای درگز گرم و نيمه مرطوب است. جمعيت اين شهرستان در سرشماري سراسري 78614 نفر برآورد شده است كه 31162 نفر در مركز اين شهرستان زندگي ميكردند. قدمت ناحيه درگز به پيش از اسلام ميرسد. در تاريخ اين ناحيه، ساخت شهري يادماني جهت يكي از پادشاهي اشكاني كه به نبردي عليه سلوكيان كشته ميشود ذكر شده است. موقعيت اين شهر، در دامنه كوههاي درگز تخمينزده ميشود. درگز علاوه بر دلايل تاريخي مذكور به واسطه قرار گرفتن آن در درون كوهستان هزار مسجد و پوشيده بودن از مراتع ، چمنزار، در ادوار مختلف مورد توجه بوده است. همچنين قرارگرفتن آن در مرز ايران و جمهوري تركمنستان به شهر اهميت سياسي، نظامي و سوقالجيشي ويژهاي داده است.
مشخصات جغرافيايي
شهرستان درگز، با پهنه ای حدود 3.924 كيلومتر مربع در شمال استان خراسان رضوي، در كنار مرز ايران و تركمنستان، از نظر جغرافيايی در 37 درجه و 26 دقيقه پهنای شمالی و 59 درجه و 7 دقيقه درازای خاوری و بلندی 450 متر از سطح دريا قرار دارد. اين شهرستان از سوی شمال و خاور به جمهوری تركمنستان، از باختر به شهرستان قوچان، از جنوب به شهرستان های چناران، قوچان و مشهد محدود است. آب و هوای آن در نقاط كوهستانی سرد و در نواحی پست، گرم و پوشيده از مرتع و چمن زار است. هوای درگز گرم و نيمه مرطوب است. بيش ترين درجه حرارت در تابستان ها 38 درجه بالای صفر و كم ترين آن در زمستان ها، 2 درجه زير صفر است. ميانگين باران ساليانه درگز، 350 ميليمتر گزارش شده است.
وجه تسميه و پيشينه تاريخي
ناحيه درگز از دوران پيش از اسلام تا كنون «دارا گرد»، «دارا گرذ»، «نيسايا»، «آپاوارتاكن»، «باورود»، «ابيورد»، «اتك»، «نسايا»، «نسا»، «درون»، «خاوران»، «دريجز»، ناميده می شده است. درباره نامگذاری اين شهر و شهرستان، تاكنون داوری های گوناگونی داده شده است. شماری گفته اند چون در اين ناحيه بيشه و درخت گز زيادی وجود داشته، به «دره گز» سرشناس شده است، كه اين نامگذاری درست نيست. داوری درست تر، از سده 3 پ.م، يعنی زمان اشكانيان است. پس از آن كه اشكانيان عليه سلوكيان برخاستند، اشك اول (ارشاك) در ضمن نبرد كشته شد، ولی برادرش تيرداد به پيروزی رسيد و شهری به نام «داراگر» در پارتيای اصلی بنياد گذارد. سبب اين نام گذاری کشته شدن «دارا» - آخرين پادشاه هخامنشی - در اين ناحيه است. اين شهر پايتخت حکومت پارت بوده و محل دقيق تر آن در دامنه كوه های درگز می باشد. درگز محل تولد نادرشاه افشار است و در روزگار وی بسيار آباد بوده است. پس از او تكه و تركمان، به انتقام مبارزات كوبنده نادری، آن را با خاك يكسان می كنند. از روزگاران قاجاريان درگز جايگزين «نسا» و «ابيورد»، شده و تا اوايل حكومت پهلوی اول، «محمد آباد» و «درجز» به كار برده می شد، ولی اندك اندك واژه پارسی آن، يعنی درگز رايج گرديد.
ابوسعيد ابوالخير، عارف سرشناس ايرانی در مهنه يا ميهنه، در نزديكی درگز به دنيا آمده است.
آخرین نظر ها